Hân hoan đón lũ đẹp

Du Lịch Trực Tuyến: Lũ về sớm ban tặng những đặc sản trù phú cho cư dân vùng lũ. Ở các chợ đầu nguồn Hồng Ngự, Tân Châu... sản vật mùa nước nổi đã xuất hiện khá dồi dào.

 

QUA CAMPUCHIA BẮT ỐC

Ông Nguyễn Văn Lợi - Phó chủ tịch xã Khánh An, huyện An Phú, tỉnh An Giang - cho hay: "Mùa lũ năm nay rất nhiều người dân địa phương vượt sông Bình Di để qua các cánh đồng, bưng của tỉnh Kandan - Campuchia giáp ranh với huyện An Phú để bắt ốc". Theo ông Lợi, lũ về nguồn ốc tự nhiên ở phía nước bạn nhiều vô số kể. Trên địa bàn huyện có gần chục điểm tập kết thu mua ốc, phần nào đã giải quyết việc làm cho hơn 50 lao động nhàn rỗi trong mùa lũ. Anh Võ Văn Lợi (ngụ xã Khánh An) cho biết: "Bình quân mỗi ngày anh bắt khoảng 40 - 50kg, đem về bán cho thương lái với giá từ 5.000 - 8.000 đồng/kg tùy theo ốc lớn nhỏ". 

Có mặt tại điểm thu mua ốc của anh Nguyễn Văn Triều nằm ven bờ sông Hậu, nhìn hàng trăm bao ốc lớn, nhỏ được đóng gói tươm tất chuẩn bị chuyển giao cho các bạn hàng khiến chúng tôi không khỏi ngạc nhiên. Anh Triều cười mỉm: "Bình quân mỗi ngày thu mua từ 3 - 4 tấn ốc của các bạn hàng Campuchia và người dân địa phương. Ốc sau khi thu mua về phải chia thành nhiều loại lớn, nhỏ sau đó chà rửa cho thật kỹ mới đem đóng bao. Mỗi bao có trọng lượng khác nhau, nếu giao tận Hà Nội thì 70kg; TPHCM là 50kg...". 

"SĂN" SẢN VẬT LŨ

Chợ đầu nguồn Hồng Ngự là nơi tập trung đủ loại hàng tươi sống của mùa nước. Đi quanh khu vực chợ, chúng tôi thấy rất nhiều sản vật đã được bày bán xôm tụ: bông điên điển, bông súng, rau muống, chuột, rắn, cá, lươn, ếch, nhái... Đắt nhất trong các loại rau là bông điên điển đầu mùa vàng óng, được bán với giá từ 30.000 - 40.000 đồng/kg. Chị Nguyễn Thị Tuyết, một tiểu thương chuyên bán rau đồng, cho biết sở dĩ bông điên điển có giá cao do đầu mùa số lượng ít. Một mặt hàng "độc" khác là rắn mối được các thợ săn thu gom từ các gò cao phía Campuchia đưa về, đựng trong những lồng lưới bằng chì bán với giá 40.000 - 60.000 đồng/kg. Chị Loan, chủ sạp bán rắn mối, cho biết: "Thịt rắn mối rất ngon, thuộc loại hàng "độc" nên bán đắt như tôm tươi. Chính vì thế mùa nước năm nào cũng vậy, rắn mối điều hút hàng". Mặt hàng bán chạy không kém là rắn nước, rắn bông súng được bán với giá từ 70.000 - 80.000 đồng/kg, người mua kẻ bán tấp nập. Khác so với mọi năm, tại chợ Hồng Ngự mặt hàng chuột, đặc biệt là chuột cống nhum, con nào con nấy đen nhem nhẻm, to đùng được đựng trong các lồng sắt năm nay lại được bán rất nhiều.

Một đặc sản mùa nước nổi ai cũng trông chờ là cá linh non. Ở thời điểm này, các chợ đầu nguồn Tân Châu, Hồng Ngự, Châu Đốc, Cao Lãnh đều có cá linh, nhưng là cá non, chỉ lớn bằng đầu chiếc đũa ăn cơm. Do lượng cá đầu mùa về chợ rất ít nên giá cả tại các chợ rất khác nhau và đều cao ngất.

Hiện nay, do sản vật mùa lũ dồi dào, giá cả lại rẻ, nhiều thương lái ở các tỉnh, thành phố lớn đổ xô về mua đi bán lại cho các nhà hàng, quán nhậu kiếm lời. Theo ghi nhận của chúng tôi, những ngày này tại các chợ vùng lũ Tân Châu, Hồng Ngự, Châu Đốc, Cao Lãnh nhiều thương lái đi xe biển số Cần Thơ, Hậu Giang, Đồng Tháp, TPHCM... lên tìm mua hàng.

Do nằm ở vùng thượng nguồn vùng lũ nên nước trên sông Tiền ngày một chảy xiết. Nhiều vị cao niên sống trên vùng lũ tỏ ra lo ngại: Ngày xưa ở vùng Tứ Giác Long Xuyên mỗi khi con nước đổ về bông điên điển mọc bạt ngàn, cá linh, cá sông thì nhiều vô kể. Còn ngày nay do tác động của con người và các đập thủy điện phía thượng nguồn nên sản vật mùa lũ đang dần bị "teo tóp" cả về số lượng và chất lượng. Thậm chí, để có được rau ăn người dân vùng lũ phải trồng mới đủ cung cấp cho các chợ nên không còn ngon bằng mọc ngoài thiên nhiên. 

XÓM LƯỚI THƠM RƠM

Mùa lũ về, không khí ở các làng nghề miệt sông nước miền Tây vì thế cũng rất nhộn nhịp. Những làng làm lọp tép, đan lưới, lưỡi câu, đóng ghe, xuồng... đang phất lên nhờ lũ.

Từ QL91 chạy dọc theo kênh Cần Thơ bé, những ngày đầu tháng bảy xóm lưới Thơm Rơm đã vào vụ, không khí nơi đây trở nên náo nhiệt hòa lẫn tiếng cười nói rôm rả. Từ trên cầu sắt Thơm Rơm chạy dài xuống cặp hai bên đường ấp Tân Lợi 2, xã Thuận Hưng, quận Thốt Nốt, TP.Cần Thơ, những tay lưới mới toanh được treo san sát, liền kề nhau dọc hai bên quốc lộ. Có một điều đặc biệt là xóm lưới Thơm Rơm đều do những hộ dân gốc từ huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên - Huế vào đây gầy dựng và phát triển từ năm 1976 đến nay. 

Những tiếng dập chì lạch tạch cho từng tay lưới tạo nên không khí làm ăn của làng nghề. Để làm được một tay lưới bán ra thị trường phải cần rất nhiều công đoạn. Khâu viền phao thường do những em nhỏ đảm nhận. Với đôi tay thoăn thoắt, những cây lẹm được luồn lên luồn xuống, những viên phao bằng mướp đủ sắc màu được các em viền một cách thuần thục. Cao Thanh Truyền tuy chỉ mới 12 tuổi nhưng mỗi ngày em viền phao lưới cũng kiếm được 25.000 - 40.000 đồng giúp gia đình. Tiền viền phao cho mỗi tay lưới từ 6.000 - 7.000 đồng, tiền dập chì là 7.000 - 8.000 đồng, người nào cứng nghề cũng kiếm được 100.000 - 200.000 đồng/ngày. Anh Ly, chủ cơ sở tiệm lưới Ly - Loan (khu vực Tân Lợi, phường Tân Hưng) hứng khởi cho biết: "Lũ về sớm nên lượng khách hàng mua lưới tăng cao, bình quân mỗi ngày giao hàng từ 500 - 1.000 tay lưới các loại cho các bạn hàng đem đi bỏ mối".

NHỘN NHỊP NHIỀU LÀNG NGHỀ

Rời khỏi xóm lưới Thơm Rơm chúng tôi phải mất độ 30 phút thì đến xóm lưỡi câu Mỹ Hòa. Lưỡi câu Mỹ Hòa có tiếng từ mấy chục năm nay, rất được dân câu chuyên nghiệp ưa chuộng bởi độ sắc, bền, lưỡi câu ít khi bị oát nhờ độ bền cao và rất "sát cá". Xóm lưỡi câu nằm trong con hẻm nhỏ tại phường Mỹ Hòa, TP.Long Xuyên, An Giang, tập trung tại các ấp Tây Khánh 1, Tây Khánh 2 và Tây Khánh 3 những ngày này nhộn nhịp hẳn lên. Tiếng búa gõ, tiếng reng rẻng của những công đoạn đập đích, chui mũi, cắt ngạnh, chặt hai, làm đuôi lưỡi... cứ vang lên liên tục. Cả xóm từ già, trẻ, trai, gái, kể cả con nít cũng tham gia vào làm lưỡi câu. "Trước đây lưỡi câu được làm bằng dây đèn, dây cáp nhưng dễ bị rỉ sét, dân câu không chuộng mấy nên bây giờ được làm bằng dây inox. Quan trọng nhất là công đoạn chui mũi, thường là những người có tay nghề cứng, tỉ mỉ, khéo tay, chủ yếu là do thanh niên làm. Bởi đây là khâu quyết định hình thành nên một mũi câu, chui mũi làm sao cho có độ cứng, già đi để lưỡi câu không bị oát" - anh Trí, một thợ lành nghề thổ lộ. 

"Làng nghề có khoảng 190 hộ chuyên sản xuất lưỡi câu, theo hình thức cha truyền con nối. Bình quân mỗi hộ thuê thêm 3 - 5 lao động làm công; hoạt động gần như suốt năm nhưng chính vụ làm ăn là mùa lũ. Hiện sản phẩm làng nghề không chỉ tiêu thụ ở khắp các tỉnh, thành ĐBSCL mà còn vươn xa tận vùng đầu nguồn lũ như Campuchia, Lào. Các lò lưỡi câu nổi tiếng như Thành Xuân, Minh Hải, Văn Bảnh... đã mở rộng thị trường khắp các tỉnh thành ven biển ĐBSCL, miền Trung. Một số thương lái từ Campuchia sang đây đặt hàng về bán lại cho ngư dân đánh cá của Malaysia. Bình quân một hộ gia đình với hai người làm, vào mùa lũ mỗi tháng có thể cho ra lò 25 muôn (1 muôn = 10.000 lưỡi). 

Những ngày này, hàng trăm hộ làm lọp ở 2 ấp Long Bình, Long Hội xã Hòa Long, huyện Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp rất phấn khởi vì mới đầu mùa nước nổi mà lọp bán rất chạy, giá lại cao. Cụ thể, lọp vót bóng có giá 12.000 đồng/cái (năm 2010 bán 7.000 đồng/cái). Theo nhận định của các hộ làm lọp, sở dĩ năm nay lọp bán có giá, chạy hàng là vì mới đầu mùa mà mực nước dâng khá cao so với cùng kỳ năm ngoái, báo hiệu khả năng năm nay nước sẽ nhiều, nghề đặt lọp thu được nhiều nguồn lợi. Không chỉ tiêu thụ trong huyện, trong tỉnh mà lọp còn được tiêu thụ khắp các tỉnh, thành ĐBSCL. 

Tại Hậu Giang, làng đóng xuồng Năm Quăng, xã Long Thạnh, huyện Châu Thành nổi tiếng khắp xứ miền Tây không khí đón lũ cũng không kém làng nghề nào. Theo các bậc lão làng, tên xuồng Năm Quăng chính do người dân vùng lũ đặt cho vì giá rẻ, dùng một năm là không còn sử dụng được nữa. Thợ nghề Nguyễn Bé Hai (33 tuổi, có 11 năm trong nghề, đang làm công cho trại xuồng Bảy Cọp) cho biết: "Xuồng Năm Quăng bây giờ chủ yếu phục vụ người dân làm nghề câu, lưới, đặt lọp, lờ... trong mùa lũ. Xuồng làm bằng các loại cây tạp như xoài, mít, sầu riêng, gáo, còng... chất lượng thấp nên giá rất rẻ, chỉ từ 100.000 - 300.000 đồng/chiếc. Mỗi ngày một thợ lành nghề có thể đóng 3 - 4 chiếc, kiếm 70.000 - 100.000 đồng tiền công". 

Người dân vùng ngập lũ ở ĐBSCL đã và đang lắng nghe từng con nước lớn, ròng. Mỗi mùa lũ về, không chỉ mang đến phù sa cho vùng đất chín rồng mà còn mang đến biết bao sản vật và niềm phấn khởi cho cư dân miền Tây. 

 

  BÁ DŨNG - XUÂN KHÁNH/ Bao Moi